Paeremes met broodplank

een huwelijkscadeau met een traditie

Wat is mooier dan het doorgeven van een traditie bij een trouwerij? De vader van de bruid kreeg bij zijn trouwen een zeeuws paeremes en een broodplank van zijn moeder. Deze wordt nog steeds door hem gebruikt. Wat is er dan mooier om bij de bruiloft van je dochter ook zo’n mooi zeeuws mes en een plank cadeau te doen? Het mes heet dan wel een ‘paeremes’, maar paardjes staan er niet op, sterker, eigenlijk helemaal geen agrarische voorstellingen. De leeuw bovenop het mes is een nog oudere traditie dan de bekende paardjes die uit de ‘bagge’, de voerbak, eten. Normaal hoort aan een dergelijk mes een ‘zeeuws ijzer’. In dit geval is echter gekozen voor een echt broodmes, wel eentje die goed past bij deze stijl.

De koolmees en de haring staan symbool voor de namen van bruid en bruidegom en staan zowel op de broodplank als op het mes. Ze zijn duidelijk op elkaar gericht. Boven de koolmees op de plank staan wat blaadjes en een perenbloesem, symbool van een overvloedige oogst en een verwijzing naar het perenhout van de plank. Onder de haring een zeester, een kokkel (eetbare hartschelp) en een fuikhoorn; vruchten van de zee. Aan de andere kant graan van het land wat verwijst naar het brood. De spreuk van Vondel op de broodplank is een mooi oudhollands citaat uit de ‘Gijsbrecht van Aemstel’. Het volledige citaat is: 
Waar werd oprechter trouw
Dan tussen man en vrouw
Ter wereld ooit gevonden?
Twee zielen gloênde aaneengesmeed,
Of vast geschakeld en verbonden
In lief en leed.

Centraal op het mes staan de initialen van het bruidspaar. Daarboven twee tortelduifjes, daaronder een dubbele, in elkaar gevlochten levensboom. Op het mes staat bij de koolmees en de haring de trouwdatum vermeld.

Het palmhout (buxus) is iets donkerder gekleurd in de kleur die het uiteindelijk zal krijgen, en past nu mooi bij de perenhouten plank. Buxhout is vlak na het snijden zo blank als ivoor maar wordt in de loop der jaren en door het gebruik langzaam donkerbruin.

Paeremes met labrador

een perfect huwelijkscadeau

Een zeeuws ‘paeremes’ als huwelijkscadeau, met daarop niet alleen een jong trouw hondje, maar echt ‘een labrador, het hondje van het bruidspaar’. Met afbeeldingen die zowel met het bruidspaar als met ‘trouw’, ‘geluk’, ‘levensweg’ en ‘samenzijn’ te maken hebben. Met de eigen initialen en de trouwdatum verwerkt in het snijwerk. Een origineel cadeau waarbij traditie en actualiteit elkaar raken.

Op de hoofdafbeelding is een zon of zonnebloem te zien boven een bergachtig landschap waarin een ‘levensweg’ zichtbaar is. Op de voorgrond twee in elkaar verstrengelde rozen met een aantal knoppen. Aan weerszijde 2 ‘oortjes’ naar een bar in Middelburg waar het stel elkaar ontmoette. Verder nog enige voorwaarden die met de hobby’s en werkzaamheden van het paar te maken hebben, maar die ook staan voor ‘geluk’ (hoefijzer), ‘eerlijk delen’ (passer), ‘muziek in de relatie’ (muzieknootjes), en ‘groei’ (lotusbloem). In de stijltjes rondom het korfje zijn koffieboontjes geplaatst boven een gestileerd kop-en-schotel: een bakkie troost voor de ziel’.

paeremes varken

Een zeeuws paeremes met een varken. Niet uniek, ze werden vroeger al gesneden voor de plaatselijke slager, vaak met al zijn gereedschap erop. Dit mes is speciaal gemaakt voor Jeroen Hazebroek (met verre zeeuwse wortels), die het gebruikt bij zijn barbecue-workshops. Ook zijn gereedschap staat erop, samen met Odysseus die een varken offert.  Het hout is palmhout (buxus). Eerst in de lijnolie gezet, daarna voorzien van donkere bijenwas. Tijdens de presentatie van het boek ‘Hete vuren’ is het mes voor de eerste keer gebruikt.

paeremes klein

Een zeeuws ‘paeremes’, maar niet met paardjes maar een leeuw. Formaat ‘botermesje’, dus een stuk kleiner dan het klassieke mes. In het kooitje zitten twee kleine balletjes die een bescheiden geluid maken. Gesneden (gesnikkerd) voor mijn vrouw, theologe Maria Johanna (Marianne). Vandaar de klassieke kruisafbeelding waarbij Maria en Johannes aan weerszijden van het kruis staan. Onder de leeuw een zon als beeld van het goddelijke, maar ook als nimbus (stralenkrans). Aan de andere kant van het mes uitbundige bloeiende bloemen, een verwijzing naar onze tuin maar ook naar het Paradijs. Het hout is palmhout (buxus).